Bal kaymak, soğuk kaymağın kalın dilimler halinde tabağa alınıp üzerine akıcı balın gezdirilmesiyle hazırlanır. Pişirme yoktur, karıştırma yoktur. Kişi başı ölçü yaklaşık 2 yemek kaşığı kaymak ve 1 yemek kaşığı baldır. Kaymağı buzdolabından çıkar çıkmaz kesip tabağa alın, balı ise tam servis anında dökün. Tabağın sırrı tek cümlede şudur: kaymak soğuk ve dik durmalı, bal oda sıcaklığında akıcı olmalı.
Ardahan'da bu tabak sofranın ortasına konur ve herkes kendi somununu batırır. Biz de mandırada sabah sağımından çıkan sütün kaymağını aynı gün toplar, aynı sadelikle sofraya göndeririz.
Bal kaymak için ne gerekir
- Soğuk kaymak: Köy Kaymak gibi kalın, sarımsı ve elle kesilebilen bir kaymak
- Akıcı bal: Süzme Bal ya da petekten kesilmiş bal
- Taze somun ya da köy ekmeği
- Geniş ve mümkünse soğuk bir servis tabağı
Malzeme listesi bu kadar. Tereyağı, şeker, krema gibi eklemeler tabağın dengesini bozar; bal kaymak zaten yağ ve şekerin doğal halidir.
Adım adım hazırlanışı
- Kaymağı servisten hemen önce dolaptan çıkarın. Beklerse yumuşar, kesildiğinde dağılır.
- Bıçağı sıcak suya batırıp silin, kaymağı 1,5 santim kalınlığında dilimleyin. Sıcak bıçak temiz kenar verir.
- Dilimleri tabağa yan yana, üst üste bindirmeden dizin.
- Balı kaşıkla kaymağın üstünde gezdirin. Balın kaymağı örtmesi değil, aralarından akması makbuldür.
- Tabağı bekletmeden sofraya götürün.
Balı ne zaman dökmeli
Balı önceden dökerseniz kaymak balın suyunu çeker, yüzey parlaklığını kaybeder ve tabak sulanır. Bu yüzden bal her zaman en son eklenir. Kalabalık sofralarda balı ayrı bir kâsede vermek de doğru bir çözümdür, herkes kendi oranını ayarlar.
Kaymağı asla karıştırmayın
Bal ile kaymağı çırpıp krema kıvamına getirmek yaygın bir hatadır. Karıştırınca kaymağın katmanlı dokusu kaybolur, geriye tatlı bir bulamaç kalır. Doğrusu iki dokuyu ağızda buluşturmaktır.
Hangi bal, hangi kaymakla gider
Seçim aslında kıvam meselesidir:
- Süzme bal akıcıdır, kaymağın üstünde ince bir tabaka bırakır. Günlük kahvaltının en pratik seçimi budur.
- Petek Bal çiğneme dokusu ekler. Peteği kaymağın yanına koyup birlikte kaşıklamak Ardahan sofralarında ayrı bir alışkanlıktır.
- Yayla çiçeklerinden gelen ballar hafif reçineli bir bitiş bırakır, kaymağın sütlü tadını bastırmaz.
Bal çeşitlerimizin tamamını bal kategorimizden inceleyebilirsiniz.
Servis ve saklama
Bal kaymağı tabakta bekletmeyin. Artan kaymağı bal değmemiş haliyle, kapalı kapta ve dolabın en soğuk rafında tutun; iki üç gün içinde tüketin. Kaymağın saklanmasıyla ilgili ayrıntıları Kaymak Nasıl Saklanır? yazımızda tek tek anlattık.
Yanına sıcak bir demlik çay, tuzsuz somun ve tabağın kenarına bir parça Köy Tereyağı koyduğunuzda kahvaltı tamamlanır. Bu üçlü bizim buralarda pazar sabahının değişmez düzenidir.
Kısa cevaplar
- Kaymak donmuş olursa ne yapılır? Dolabın alt rafında birkaç saat çözülmesini bekleyin, sıcak suya ya da mikrodalgaya sokmayın.
- Kaç kişilik hazırlanır? 250 gram kaymak 3 ila 4 kişilik bir kahvaltı tabağına yeter.
- Ekmek yerine ne kullanılır? Bazlama ve sıcak lavaş iyi gider, tuzlu kraker kaymağın tadını örter.
Yaylanın en iyisini deneyin
Katkısız bal, olgun kaşar ve yayla peynirleri, direkt üreticiden kapınıza.